Op symposium ‘Zonder gezag geen Veilige Publieke Taak?!’

Home  >>  In de media  >>  Op symposium ‘Zonder gezag geen Veilige Publieke Taak?!’

Op symposium ‘Zonder gezag geen Veilige Publieke Taak?!’

17
dec,2013

0

De ‘Oude Dormte’ in de Abdij van Middelburg was 12 december gevuld met geïnteresseerden in het thema ` Zonder gezag geen Veilige Publieke Taak?! Het middagsymposium leverde interessante doorkijken op hoe je vanuit verschillende professionaliteiten en posities tegen `Gezag ` kunt aankijken.

hugo hillenaar veilige publieke taak

Met de schoolbesturen van het primair onderwijs zijn dit jaar ook diverse bijeenkomsten georganiseerd. Hieruit is een Handelingsprotocol Veilige School voor het primair onderwijs opgesteld. Dit biedt in een compacte vorm goede handvatten voor het primair onderwijs bij het omgaan en de vervolgstappen als er sprake is van agressie en geweld op de school.

‘De ondraaglijke lichtheid van de overheidstaal’

Thijs Jansen, universitair docent aan de UvT en medeauteur van het boek ‘Gezagsdragers, de publieke zaak op zoek naar haar verdedigers’ schetste vanuit sociologisch perspectief hoe de houding van burgers veranderd is ten aanzien van gezagsdragers. De mondigheid van burgers is sterk toegenomen, terwijl de institutionele binding sterk is verminderd. De ‘vanzelfsprekendheid’ van gezag is er niet meer, de persoonlijke kwaliteiten worden steeds belangrijker. Gezag dient ahw steeds weer afgedwongen te worden.

Thijs Jansen had het over de ‘ondraaglijke lichtheid van de overheidstaal’. De machtsdimensie is taboe: “klantmanager”, “leuker kunnen we het niet maken, wel makkelijker” De Overheid oefent macht uit, maar doet net alsof daar geen sprake van is: het wordt verdoezeld, een duidelijk ‘nee’ wordt te weinig gebezigd. Een mooie beschouwing die de nieuwsgierigheid naar de inleiding van Harrie van Rooij ( ‘leuker kunnen we het niet maken’) nog meer verhoogde.

‘Leuker kunnen we het niet maken’, de framing van de Belastingen

Harrie van Rooij, adviseur van het Ministerie van Financiën, stelde dat het een strategische opgave van de Belastingdienst is om compliance te bevorderen. Daarbij kijken ze nadrukkelijk waarom mensen zich ( niet) aan de regels houden. Het ‘willen’ en ‘kunnen’ is daarbij belangrijk, zowel op persoonlijk, sociaal als materieel vlak. Eenvoud is goud.

Bij het communiceren over belastingen zijn nudges erg belangrijk: kleine duwtjes in de goede richting, waar de meeste mensen zich vanzelfsprekend aan conformeren. Goed gedrag doet goed volgen. Een gedragslijn waar sommige VPT campagnes wat van kunnen opsteken. Bijvoorbeeld de Sirecampagne tegen agressie en geweld tegen ambulancepersoneel eind vorig jaar. Het begrip en betrokkenheid steeg, maar het onbedoelde neveneffect was dat het voornemen om in te grijpen drastisch was gedaald.

Past ‘leuker kunnen we het niet maken’ in het frame van ‘De ondraaglijke lichtheid van de overheidstaal’? Dagvoorzitter Victor DeConinck probeerde de spanning tussen de twee inleidingen te verhogen, maar de overeenkomsten waren er zeker: de norm is duidelijk, iedereen moet belasting betalen en er wordt scherp op toegezien wie zich daaraan onttrekt. Deze norm wordt gedeeld door 90% van de belastingbetalers! Dienen ipv dreigen heeft veel meer het beoogde effect dan spierballentaal. Deze manier van kijken en doen was voor veel deelnemers aan het symposium verrassend.

‘Gezag in de klas’. De opvoeding voortzetten op school

Leon de Rond, rector van de RSG ‘Het Rijks’ in Bergen op Zoom kreeg de zaal ‘plat’ met zijn bewogen verhaal over hoe men op zijn scholengemeenschap werk maakt van een veilige sociale leeromgeving. Hij startte met het voorlezen van het gedicht, dat bij het begin van het schooljaar wordt voorgelezen. Geen agressie, het respectvol omgaan met elkaar wordt hierin benadrukt. Symbolen zijn belangrijk: elke brugklasleerling krijgt een armbandje met een lieveheersbeestje. ‘Zo doen we dat hier op school’.

Leon de Rond hield een pleidooi om in het Onderwijs het zwaartepunt van aandacht voor kennis en vaardigheden te verschuiven naar attitude. Door de leerlingen de ruimte te bieden, binnen helder bepaalde krijtlijnen, zich te ontwikkelen en daarbij opvoeding en vorming een belangrijke plaats te geven, krijgen ze een schat aan ervaringen en houvasten mee waarvan ze in hun verdere (studie) loopbaan profijt hebben.

Deze aanpak valt of staat met goede docenten. Leon de Rond benadrukte dat docenten over `persoonlijkheid`dienen te beschikken en niet alleen op school maar ook buiten de muren van de school een voorbeeldfunctie dienen te hebben.

Persoonlijk gezag ‘Moed, eerlijkheid, betrokkenheid’

De CdK Han Polman en de VPT portefeuillehouder van het Veiligheidscollege Frank Petter, benadrukten in hun betogen aan welke belangrijke eisen de invulling van het ambt in het Openbaar Bestuur moet voldoen. Staan voor je besluit, de mensen in de ogen durven kijken, communicatief vaardig zijn. Han Polman gaf als voorbeeld dat hij, toen hij nog burgemeester van Bergen op Zoom was, samen met zijn collega uit Roosendaal, het besluit tot het sluiten coffeeshops, heeft verdedigd. Ze hebben de gedupeerde coffeeshophouders uitgenodigd en in een gesprek hun besluit toegelicht. Niet gemakkelijk, confronterend, maar duidelijk en leidend tot meer begrip van de coffeeshophouders voor het genomen besluit. Verschil van mening, maar respectvol naar elkaar. Het letterlijk ‘in de ogen kijken’ en staan voor je besluit dwingt gezag af.

Frank Petter benadrukte dat van de professionals met een Veilige Publieke Taak moed, eerlijkheid en betrokkenheid verwacht wordt. Geheel in de lijn van de uitkomsten van het onderzoek van Thijs Jansen, dat de institutionele en functionele gezagsbronnen zijn verminderd en er meer wordt gevraagd van de persoonlijke invulling van de functie. Een ontwikkeling naar een hernieuwde vorm van gezag: communicatief gezag.

‘Zonder Gezag geen Veilige Publieke taak?!’ Uitroepteken blijft staan, vraagteken kan weg.

Gezag en het uitoefenen van een publieke taak zijn nauw aan elkaar verbonden. De eisen die aan de uitvoerders ervan worden gesteld worden steeds hoger. Burgers zijn mondiger, hoger opgeleid en verwachten rechtvaardig en respectvol te worden behandeld. Des te belangrijker dat, naast de persoonlijke kwaliteiten van medewerkers, duidelijk de grenzen van wat wel en niet kan worden bepaald. Niet besmuikt, mistig, maar helder en consistent. Werk aan de winkel voor organisaties die hun speelveld met nauwelijks zichtbare krijtstrepen hebben uitgezet.

Agressie en geweld tegen medewerkers met een publieke taak is niet te tolereren. De reactie daarop dient proportioneel te zijn: van een correctief tikje tot het doen van aangifte. Duidelijke normstelling en afspraken hoe te reageren bij grensoverschrijdend gedrag zijn zowel voor de medewerkers als voor de burgers een ijkpunt. Het mes snijdt aan twee kanten. Blijf als VPT organisaties in de spiegel kijken, blijf het er met elkaar over hebben, want het fatsoenlijk en veilig kunnen uitvoeren van publieke taken is belangrijk en vraagt voortdurend onderhoud.

Afsluiting symposium en project VPT Zeeland West Brabant.

Hoofdofficier Hugo Hillenaar en regionaal projectleider Adriënne Veraart sloten het symposium af met een terugblik van drie jaar VPT Zeeland West Brabant. De soundbite van de projectactiviteiten beleefde haar première. Op deze site wordt apart aandacht besteed aan de opbrengsten van het project en hoe nu verder te gaan.

Nadat de projectleider door de programmadirecteur VPT van BZK, Frits Warnar, in het zonnetje werd gezet en werd bedankt voor haar uitstekend projectleiderschap, was het tijd voor een informeel samenzijn. Een interessante middag met een onderwerp waar nog lang niet alles over is gezegd. Of, zoals directeur van het A&O fonds Renz Davits het na afloop formuleerde: ‘Dit smaakt naar meer’.

De presentaties en stellingen van het symposium zijn hieronder te downloaden. Bovendien kun je een interessant artikel downloaden van Thijs Jansen en Niels Karsten over `Veranderend lokaal gezag. De gezagsbronnen van burgemeester en wethouders verkend`.

Bron: veiligepublieketaakzwn.nl

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>